Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Բառային աշխատանք

Ամեն ինչ, ոչ ոք, ամենուր, ամենուրեք, այտ, այդ, թռչել, թռչնակ, գրեթե, միայն, միայնակ, երեսուն, հիսուն, տասնչորս, հայթայթել, ձագ, ձագուկ, արջուկ, գանձուկ, ձիուկ, անընդհատ, անդադար, անձրևաորդ, խնդրել, խնդրանք, մաքրել, թագավոր, օգնել, չօգնել, օգնական, քաղցած, որպեզի:

Ավոր-Կանոնավոր, մեղավոր, միավոր, ածանցավոր, թևավոր, տասնավոր, կարմրավոր:

Ես շատ քազցած եմ լինում դասի ժամանակ:
Հունիսի մեկին ինձ նվիրել էին շատ փափլիկ արջուկ
Ես տեսա, որ թռչունը ձագ էր հանել:
Վագրը ուտում է երեսունից հիսուն կիլոգրամ միս:
Ես միայնակ տասնչորս նախադասություն էի գրել:

Реклама
Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Ը-ի ուղագրություն

  1. Ընկեր, ընթերցել, ընթանալ, ընտրել բառերով կամ նրանց արմատներով 2-ական բառ կազմիր:

    Ընկեր-դասընկեր, ընկերասեր
    Ընթերցել- ընթերցարան, ընթերցասրահ
    Ընթանալ-ճեպընթաց, սրընթաց
    Ընտրել-ընտրություն, ընտրողական

  2. Որտեղ անհրաժեշտ է, գրիր ը տառը՝

Հյուրընկալ, անակնկալ, աննկալելի, ակնբախ, ձկնկիթ, սրընթաց, ճեպընթաց, ինքնստինքյան, կորընթարդ, մթնկա, հատընտիր, գույնզգույն, անստորագիր, հետզհետե, ակընդետ, խոչընդոտ, անընդմեջ, ակընթարթ, մակնթացություն, մթնշաղ, ազգընտիր, վայրընթաց, զուգընթաց:

3. Բարձրաձայն կարդա հետևյալ բառերը և լրացրու շարքերը:

ստել, ստանալ, շտկել, շտապել, սփրթնել, զբաղվել, սպասել, սպրդել, շպրտել, սփոփել, սքանչելի, սկսել, զգայուն, զբոսանք:

ա) Բառի սկզբում թույլ ը կա- սփոփել, սքանչելի, զգայուն:

բ) Ը-ն առաջին հնչյունից հետո է-ստել,ստանալ, շտկել, շտապել, սփրթնել, զբաղվել, սպասել, շպրտել, սկսել, զբոսանք:

Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Օ-ո-ի ուղագրություն

  1. Օդ, օրինակ, օգուտ, օղ, օր բառերից կազմիր ուրիշ բառեր` դրանք գործածելով բառի տարբեր դիրքերում:

Օրինակ` օրոր— օրորոց, մեղմօրոր

Օդ-օդապարիկ, օդաչու
Օրինակ-կրկնօրինակ
Օղ-օղակ, ականջօղ
Օր-օրացույց

2. Օրինակին հեետևելով` որակ, որս, որդի, որջ արմատներից 2-ական բառ կազմիր:

որոշ— որոշակի, պարզորոշ

Որակ-անորակ, որակաոր
Որս-որսորդ, որալ
Որդի-անորդի
Որջ-

3. Բաց թողնված տեղերում լրացրու ո կամ վո:

որբ, երկվորյակ, արջաորս, հոգեորդի, զինվոր. բարձրաոլտ, բանավոր, անորակ, բարձրորակ, վոլեյբոլ:

4. Բաց թողնված տեղերում լրացրու օ կամ ո:

ամենօրյա, ամանօրյա, անօրինական, հանրոգուտ, օրըստօրե, մեղմորեն, մեղմօրոր, հոգուտ, տնօրեն, նախորոք, շաբաթօրյակ, բացօթյա, պարզորոշ, արծաթազօծ:

5. Շարքերից ընտրիր և դեմ դիմաց գրիր հոմանիշ բառերը:

ա) ոսոխ, որջ, որձ, ողորկ, որթ, որմ

Ոսոխ-դաշնակից
Ողորկ-անհարթ

բ)  հարթ, պատ, թշնամի, արու, վազ, բույն

Հարթ-անհարթ
Թշնամի- հարազատ

Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Է-ե-ի ուղագրություն

  1. Բաց թողնված տեղերում գրիր է կամ ե:

զարկերակ, սկզբից ևեթ, ստորերկրյա, հնեաբան (անհետացած հնագույն կենդանիների և բույսերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մարդ), երբևիցե, որևե, էլեկտրաէներգիա, մանրեաբան, չեր ուզում, չեմ ուզում, կինոէկրան, ամենաէժան:

2. Մարդկանց անուններ գրիր, որոնք սկսվում են Ե-ով և Է-ով:

Ե-ով անուններ
Երանուհի, Եղիյա, Եսայա, Երեմիյա, Ենոք, Երեմ, Ենովք, Եվգինե:

Է-ով անուններ
Էրիկ, Էլեն, Էլիզա, Էմին, Էմմա, Էդուարդ, Էմիլ, Էռնա, Էդմոն, Էրիկա, Էդգար, Էմմի, Էլինա:

3.Տրված բառերը դասավորիր ըստ իմաստների:

ելակ, գոմեշ, եգիպտացորեն, եղինջ, երինջ, երեքնուկ, եզ, եղջերու, եղրևանի, եղևնի, երիցուկ, եղնիկ, եղեգ:

Կենդանիներ-Գոմեշ, եզ, եղջերու, եղնիկ:
Բույսեր-Եղինջ, երինջ, երեքնուկ, եղևնի, երիցուկ, ելակ, եգիտացորեն, եղեգ:

4. Գրիր տրված բառերի հականիշները:

Արու-էգ

Մուտք-ելք

Թանկ-էժան

Դժբախտ-երջանիկ

Վերելք-ներքելք

Հայտնվել-վերանալ

5. Մեկական բառ կազմիր` երգ, երանգ, եզր, եղբայր արմատները դնելով բառի սկզբում և վերջում:

Օրինակ` եփ-եփել, կիսաեփ

Երգ-երգերանգ
Երանգ-բազմներանգ
Եզր-եզրահանգում
Եղբայր-հորեղբայր

Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Երկու առյուծները

Լինում է չի լինում, երկու առյուծ է լինում:Մի անգամ երկուսն էլ շատ սովածացան, և միաժամանակ գնացին որսի:Հասան կամուրջին այն շատ նեղեր, և երկուսով չեին կարող անցնել:Եվ չեին ժիճում իրար:Սկսեցին իրար հետ կռվել և իրար վիրավորել:Մեկել մյուսը ընկավ, բայց մյուսը, քանի որ խղճաց, նրան փրկեց:Եվ մյուսներն էլ դաս սովորեցին նրանցից:Եվ էլ ոչ մեկ, ոչ մեկի հետ չեր կռվում:

Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Առյուծների մասին տեղեկություններ


Առյուծը կատվազգիների ընտանիքի գիշատիչ կաթնասուն կենդանի է: Առյուծները տարածված են եղել Աֆրիկայում և Հարավարևմտյան Ասիայում: Սակայն այժմ նրանք այնտեղ գրեթե լրիվ ոչնչացված են: Պահպանվել են միայն Կենտրոնական Աֆրիկայի որոշ շրջաններում և արգելոցներում, շատ քիչ քանակությամբ՝ Հնդկաստանում: Ապրում են սավաննաներում, կիսաանապատներում և անապատներում: Հասուն առյուծի մարմնի երկարությունը մոտ 2 մ է, պոչինը՝ մինչև 1 մ, կենդանի զանգվածը հասնում է 250 կգ-ի: Արուն պարանոցի շուրջը և մարմնի առջևի մասում ունի բաշ: Գիշերային կյանք է վարում: Մսակեր է: Գազանների արքա համարվող առյուծը չի թաքնվում, զոհին չի դարանակալում և գաղտագողի չի հարձակվում նրա վրա: Ուժով, ճարպկությամբ, համարձակությամբ դժվար թե որևէ կենդանի համեմատվի նրա հետ: Երկար ժամանակ առյուծներն աֆրիկյան սավաննաների տիրակալներն են եղել: Տեղի բնակիչները հազվադեպ են կարողացել առյուծ որսալ: Պատահել է, որ առյուծը նույնիսկ գյուղեր է ներխուժել և մարդկանց աչքի առաջ քարշ տվել-տարել ցլիկ կամ կով: Մարդիկ կարծել են, թե առյուծների ոչնչացումով կճղակավոր կենդանիների քանակը կավելանա: Սակայն ստացվել է հակառակը. հիվանդությունների տարածման հետևանքով ավելի շատ կենդանիներ են ոչնչացել: Պարզվել է, որ առյուծներն առաջին հերթին ոչնչացնում են հիվանդ, թույլ կենդանիներին: Այժմ առյուծների որսն արգելված է: Հատուկ թույլտվությամբ կարելի է որսալ միայն կենդանաբանական այգիների համար: Առյուծներ կան նաև Երևանի կենդանաբանական այգում: Առյուծի նորածին ձագերը՝ կորյունները, որ սովորաբար երեքն են լինում, շատ փոքր են (մոտավորապես 30 սմ) ու խայտաբղետ, նրանք մեծանալով դառնում են միագույն: Առյուծն ապրում է 25–30 տարի: Առյուծներն ապրում են խմբերով’ պրայդներով, որտեղ լինում են 2-ից ավելի արուներ և էգեր: Նրանք ամբողջ կյանքն ապրում են միասին, միմյանցից անբաժան և միասին են մեծացնում իրենց ձագերին:

Մայրենի, Ուսումնական գարուն

Երկհնչյունների ուղղագրությունը

յա-իա-եա

յա երկհնչյունը գրվում է իա տառերով՝ 
ա) հետևյալ հայերեն բառերում՝ դաստիարակ, հեքիաթ, օվկիանոս, կրիա, խավիար, բամիա, փասիան
բ) մի շարք անուններում և ազգանուններում՝ Մարիամ, Երեմիա, Եղիա, Եղիազարյան, Բունիաթյան, Սուքիասյան
գ) աշխարհագրական անունների վերջում՝ Կիլիկիա, Ֆրանսիա, Գերմանիա և այլն
դ) օտար լեզուներից փոխառված բառերում՝ էներգիա, քիմիա, օլիմպիադա

Կանանց օտար անունները գրվում են յա-ով, ինչպես՝ Ամալյա, Օլյա, բացառություն են Մարիա, Լիա անունները:

Մի քանի անուններ ունեն զուգահեռ ձևեր: Որպես աշխարհագրական անուն գրվում են իա-տառերով՝ Ասիա, Վիկտորիա, իսկ որպես աղջկա անուն գրվում են՝ յա:

Մի-երկու բառում գրվում է եա, ինչպես՝ հրեա, իդեալ, սեանս:

Առաջադրանքներ

  1. Լրացրու՝ գրելով իա կամ յա

Բրազիլիա, սառուցյալ, քրիստոնյա, դաստիարակություն, պաշտոնյա, Ավստրիա, հեքիաթային, հոգյակ, լռելյայն, Նորվեգյա, Օֆելյա, միմյանց, ակադեմյա, նյարդային, խարտյաշ, շուրջերկրյա, օլիմպիական, պատյան, քիմիական, Արփիար, Ամասիա:

2.Լրացրու՝ գրելով իա կամ եա

Անդրեաս, ակացիա, միլեարդ, այժմեական, քվեարկել, միջօրեական, անատոմիա, բիլեարդ, հրեական, առօրիական:

3.Նախորդ վարժություններից ամեն մեկից ընտրիր 2-ական բառ և կազմիր մեկական նախադասություն:

Բրազիլիաում, շատ ուժեղ պատերազմ է:
Մենք միմյանց հանդեպ ուշադիր ենք:

Քննիչները, եկան մեր տուն որպեզի մեզ քվեարկ են:
Մենք 6-րդ դասարանում սովորելու ենք  անատոմիա:

4.Գտիր համարժեք բառերը, լրացրու շարքը:

դեղին, դեղձան, շեկ, խատյաշ:
Լուռ, լուռումունջ, սուսիկ-փուսիկ:
ժամանակակից, արդի, նորավոճ:
Երկնագույն, լազուր, լուրթ, փիրուզագույն: